Afbeelding

Over vakmanschap gesproken!

Toen ik ruim een jaar geleden mijn kamer als bestuurder in gebruik nam, bleek al snel dat de aanwezige vergadertafel niet genoeg plaats bood aan het voltallige managementteam of alle leden van de Raad van Toezicht. Nogal onhandig, want daardoor moest er noodgedwongen (te) veel een beroep worden gedaan op andere schaarse ruimte in ons gebouw. De kantoormeubelencatalogi bevatten mooie spullen, echter de hoge prijzen stonden mij erg tegen. Onze publieke inkomsten horen immers zoveel als mogelijk bij het onderwijs thuis.

Een tafel als symbool voor Rivierenland
vergadertafel1
In mijn introductieprogramma had ik op diverse plaatsen binnen het ROC vakmensen aan het werk gezien en het idee om de vergadertafel in eigen huis te laten maken was daarom snel geboren. Een techniekdocent kwam al snel met een fraai ontwerp. Geïnspireerd door de rivieren lagen er schetsen voor een ovale tafel waar met gemak twaalf mensen aan konden vergaderen. Het idee kreeg verder vorm: een stalen onderstel waarbij de lastechniek zichtbaar zou blijven, een tafelblad met meerdere uitvoeringen van houtverbindingen en glas als symbool voor Rivierenland. Ik moet eerlijk bekennen dat ik vanaf het eerste moment erg enthousiast was. De schetsen waren vastgelegd in een schetsboek, iedere bezoeker kreeg deze schetsen te zien en natuurlijk een trots verhaal over ‘ons’ vakmanschap.

Ambitieus en uitdagend ontwerp
De tijd vorderde en de uitwerking bleek nog niet zo eenvoudig. Sommige onderdelen van het idee bleken niet haalbaar, zoals het eerste onderstel van staal en de uitwerking met glas. Ook hier kwam het ware vakmanschap naar boven. Met alle beschikbare vakkennis werden nieuwe ontwerpen voorgesteld, een collega ROC werd betrokken voor haar expertise en de juiste materialen werden gekozen.

De ‘rivier’ van glas op de tafel is niet zomaar ontstaan, een aantal keren pakte het verwerkingsproces verkeerd uit. Dat kan omdat er wordt gewerkt met natuurlijke stoffen, die elk hun eigen kenmerken hebben. Dat is uitproberen en met kennis en vooral kunde de goede ervaringen vasthouden. Voor het metalen onderstel gold hetzelfde. Het eerste ontwerp kon het gewicht van het hout en het glas niet dragen. Daarom is een andere constructie ontworpen, waarin het gewicht beter wordt verdeeld. Voor het houten paneel was de materiaal keuze van belang. Het is iepenhout geworden dat met de juiste houtverbindingen zo aan elkaar is verbonden dat een groot ovalen blad ontstaat.

Trots op een unieke prestatie en samenwerking
vergadertafel2
Vlak voor de vakantie was het zover. Met vereende kracht werden het stalen onderstel, de houten delen en het zorgvuldig verpakte glas naar de eerste etage van de Bachstraat gebracht, wat gezien het enorme gewicht nog een heel karwei was. Binnen een dag was alles gemonteerd en afgewerkt. Alle vakdocenten en studenten waren uitgenodigd. Iedereen kon uitleg geven over hun eigen aandeel en het vakmanschap dat daarbij nodig was.  Door samenwerking is een bijzondere ‘Rivierenland’ vergadertafel gemaakt, die laat zien wat vakmanschap betekent en waartoe ‘onze’ collega’s en studenten in staat zijn. Het zal u duidelijk zijn dat ik enorm trots ben op deze unieke prestatie.

Passie en ambitie
Toen ik een studente vroeg waarom zij zich in ‘glas’ was gaan verdiepen, zei ze: “Eerst wilde ik politieagent worden, maar op een reis naar Rome zag ik op de vloer van een plein een mozaïek van een brand geschilderd raam. Ik dacht toen: dat wil ik ook kunnen maken!” En met die passie is ze aan haar studie begonnen en is ze haar droom aan het realiseren. Hoe mooi past dat bij onze aandacht voor jouw ambitie!

Ik nodig je graag uit aan deze tafel om – in de geest van de makers – over jouw (passie voor) vakmanschap te praten en te kijken waar wij het vakmanschap van onze ROC’ers kunnen verbinden met dat van jouw bedrijf, instelling en/ of persoon!

Afbeelding

De ‘stond’ van het onderwijs

In april presenteerde het ministerie van OCW het rapport “de Staat van het Onderwijs”. De belangrijkste conclusie uit het rapport (in elk geval de enige die het nieuws haalde) was, dat de verschillen in kansen voor deelnemers de laatste jaren zijn toegenomen. In hoofdlijnen zijn vijf onderwerpen nader uitgewerkt: het niveau van het onderwijs, onderwijskansen, veiligheid en schoolklimaat, passend onderwijs en sturing op kwaliteit.

staatvanhetonderwijsHoge mate van rationaliteit
Wat direct opvalt, is de hoge mate van rationaliteit van de binnen deze onderwerpen behandelde factoren. Veel statistiek, altijd gebaseerd op gemiddelden voor alle scholen, en nogal gericht op prestatiekenmerken.

Gevaar van deze aanpak
Het gevaar van een dergelijke aanpak is tweeërlei.

Op de eerste plaats zal vrijwel geen enkele school zich herkennen in een landelijk gemiddelde, dus de voor de hand liggende vraag is: Wat is de positie van onze school en wat is een logische lokale vervolgactie?

Op de tweede plaats – veel belangrijker in mijn ogen – is de volstrekte eenzijdige kijk op rationele, functionele aspecten vervat in prestatie-indicatoren. Op geen enkele wijze wordt aandacht geschonken aan sociaal emotionele aspecten en contextfactoren, die in elke vorm van onderwijs orde van de dag zijn. De beleving van de docerende professional, de leerervaringen van deelnemers en andere belangrijke aspecten van onderwijs, zoals het voorbereiden van deelnemers op de maatschappij zijn mede bepalend voor de uitkomst van het onderwijsproces.

Gaat het nog wel over kwaliteit?
Het Nederlandse onderwijsniveau was en is hoog, maar het verschil met andere landen wordt steeds kleiner, vermeldt het rapport. Geen wonder, door het accent alleen te leggen op de prestatie-indicatoren, de rationaliteit van het onderwijs, stuur je de professionals – noodgedwongen – in een bepaalde richting. En – als een logisch gevolg daarvan – ga je, of je wilt of niet, sturen waarop je afgerekend wordt.

Zelfs het hoofdstuk over kwaliteit gaat inhoudelijk niet over kwaliteit! Of, ja toch: “er is weinig verbetering in kwaliteit van de lessen omdat leraren onvoldoende in staat zijn om per leerling de juiste lesstof aan te bieden”. Geen wonder, door alle bureaucratie is de lerares/ leraar meer bezig met administratie en verantwoording dan waar hij/zij voor is opgeleid. En dat terwijl een mogelijke oplossing voor het oprapen ligt.

Gebruik de expertise van de professionals
Geef de professional meer zeggenschap over de inrichting en de kwaliteit van de lesstof en betrek hem/haar bij de organisatie van het onderwijs en de daarmee verbonden processen van (sociale) zorg. Gelukkig maken we daar bij ROC Rivor werk van en gebruiken we de expertise van onze vakbekwame professionals. Maak meer, of moet ik zeggen weer, gebruik van het vakmanschap dat de professional kenmerkt. Daarmee wordt de ‘staat’ van het onderwijs snel de ‘stond’ van het onderwijs. Een ware professional zal mij daarbij niet alleen wijzen op de interessante structuuraspecten (de syntax), maar juist ook op de relevante betekenis (de semantiek) van dit speelse taalgebruik. Kijk, dat is wat ik bedoel met vakmanschap.

En daar waar de professional zich verantwoordelijk weet voor de kwaliteit van het onderwijs, komt het met die prestaties vanzelf goed. Het één is een logisch gevolg van het ander, daar ben ik van overtuigd!

—————————
De Staat van het Onderwijs”, hoofdlijnen uit het Onderwijsjaarverslag 2014/2015, Inspectie van het Onderwijs, Nederland

Afbeelding

Kiezen voor kwaliteit bij ROC Rivor in Regio Rivierenland

ROC Rivor scoort hoog in de zojuist verschenen Keuzegids MBO 2016. In de landelijke lijst van de beste MBO’s bezet ROC Rivor een vijfde plaats, wederom het beste ROC van Gelderland. ROC Rivor kiest al jaren bewust voor kwaliteit van onderwijs. Dat betekent niet alleen het kwalificeren van deelnemers, maar ook het socialiseren en vormen van jonge mensen. ROC Rivor, geen enkel ROC overigens, is geen bedrijf, maar een onderwijsinstelling die gericht is op kwaliteit en niet -in eerste instantie– op kwantiteit.

Onderwijs anno 2016 gaat niet alleen over meten
In zijn boek “Het prachtige risico van onderwijs” houdt Gert Biesta een pleidooi voor dit 9200000036607619[1]-ons soort- onderwijs. Wij kunnen onderwijs niet begrijpen als een hard, productie-achtig proces, maar zoals hij dat noemt als een zwak, existentieel proces, waarin andere aspecten dan prestatie-indicatoren een rol spelen. Onderwijs anno 2016 is –als je niet oppast– vooral een kwestie van presteren geworden, een zaak van toetsen, cijfers, output, van volgen en verantwoorden. Ongeacht de manier waarop “de meettechniek” van vorm zal veranderen, van een geheel transparant, meetbaar en planbaar proces met gewilde en gewenste uitkomsten zal nooit sprake zijn. En dat is maar goed ook!

In ons onderwijs ontwikkelen we de wilskracht en keuzeverantwoordelijkheid van alle deelnemers, zodat ze straks op een verantwoorde manier deel kunnen nemen aan de maatschappij. Wij zijn bezig met mensen die een ambitie hebben. En wij helpen om die ambitie waar te maken. Dat vraagt om docenten én staf die de inhoudelijke richting bepalen én de manier waarop die wordt aangeboden. Dat vraagt om het bieden van een perspectief, dat past bij die ambitie en inhoud, een vrijheid in gebondenheid.

Samenwerking in de regio
Met bestaande en nieuwe partners (en dat zijn bedrijven, instellingen en scholen) bespreken we hoe we regionale speerpunten kunnen oppakken en samenwerking en co-creatie praktisch vorm kunnen geven. Er komen steeds meer vragen uit de regio op ons af om samen te werken. ROC Rivor gaat de praktijk georiënteerde vormen van omgekeerd leren verder uitbouwen, de ondernemerszin van studenten wordt verder gestimuleerd en zij krijgen extra bagage mee voor ondernemerschap, bijvoorbeeld met ontwikkeld materiaal voor projectmatig werken in het kleinbedrijf. Er is geïnvesteerd in Rivordiplomaroute en die is duidelijk aangeslagen, komend jaar gaan we deze dienstverlening in meer marktsegmenten inzetten.

Ik ben trots op ons ROC, op de kwaliteit van onderwijs die wij met elkaar bereikt hebben, dat is een prima basis om 2016 vol vertrouwen tegemoet te zien.

Aside

Herfstlezing: de natuur als voorbeeld voor samenwerking

Op 12 november was de aula goed gevuld. Gastspreker Erik de Blok, zoöloog en psycholoog, begon de Herfstlezing met een aantal voorbeelden hoe dieren in de natuur zich gedragen, zich aanpassen aan hun omgeving en bovenal met elkaar samenwerken. Met talloze voorbeelden liet hij ons zien dat dieren uitgaan van krachtige principes zoals wat je ziet moet je doen, investeren in elkaars verschillende belangen in plaats van een hoger algemeen belang, geen risicospreiding, maar juist volledig van elkaar afhankelijk zijn. En blozen…… is een teken van eerlijkheid.

Presentatie herfstlezingBasis voor vertrouwen
Je moet elkaar eerst kennen om elkaar te begrijpen. Als je elkaar begrijpt, is er een basis voor vertrouwen. Daaruit kan samenwerking opbloeien. Allemaal stappen op de zogenoemde samenwerkingsladder. Als een van de hiervoor genoemde aspecten niet lukt in de samenwerking, ontstaat er afstand en wantrouwen. Voor de aanwezigen van de Herfstlezing was dit verhaal van Erik zeer herkenbaar, juist omdat het zo dicht bij onze belevingswereld staat. En toch is het tegelijk best moeilijk om er zo onbevangen mee om te gaan.

Praktijklab 3Samenwerking met onze studenten
Na de presentatie van Erik werd de link met ROC Rivor gemaakt en de mogelijkheden om met onze studenten samen te werken. Resultaten van die samenwerking waren in het Praktijklab volop te bewonderen. Een aantal van onze studenten presenteerden daar hun projecten, voorbeelden van samenwerking met het bedrijfsleven en overheid uit de regio. Aron, Bo, Djahmar, Dwayne, Iman, Jimat, Leon, Mel, Laura, Lars, Luuk, Marjolein en Nino, jullie hebben het fantastisch gedaan. Jullie hebben laten zien wat je allemaal als vakkundig MBO student kunt betekenen voor bedrijven!

Opdracht aanmelden?
Voor geïnteresseerden is er natuurlijk een vervolg mogelijk. Heeft u een interessante opdracht voor onze vakkundige en creatieve studenten? praktijklablogo bijgesnedenMeld uw bedrijf of instelling en uw opdracht dan aan bij het Praktijklab door te mailen naar praktijklab@rocrivor.nl. Joris Wanders en Paul Nieuwenhuis, beide coördinatoren van het Praktijklab, zien uw bericht graag tegemoet.

Afbeelding

Aandacht voor de leraar

Op de Dag van de Leraar staan we met extra aandacht stil bij de veelzijdige kwaliteiten, die leraren bezitten. Gepassioneerde leraren ofwel professionals, zoals ik die het afgelopen jaar bij ROC Rivor op vele plaatsen in actie heb gezien. Leraren die in staat zijn de omgeving te overtuigen van hun kwaliteiten. Leraren die in staat zijn om mensen te inspireren en te activeren. Die vanuit hun kracht hierover in gesprek gaan met anderen zoals stagebedrijven, opdrachtgevers, maar ook met elkaar en collega’s van het vmbo en hbo.

Invloed op leerprestaties
Praktijklab14Onderzoek heeft aangetoond, dat de leerkracht de meeste invloed heeft op leerprestaties van de student. Meer dan de thuissituatie, de school of de medestudenten. Een belangrijk kenmerk van effectieve leerkrachten is een goede werkrelatie met de studenten en het stellen van uitdagende doelen. Deze doelen leiden tot gerichte, veelzijdige leeractiviteiten met als resultaat betrokkenheid van de leraar en student. Bij ROC Rivor noemen we dat: “aandacht voor jouw ambitie”.

Professionalisering
Aandacht voor jouw ambitieEen leerkracht is alleen in staat zo’n geweldige prestatie te leveren als er ook aandacht is voor de eigen professionalisering. Als ik zie hoeveel leraren binnen ROC Rivor aan professionaliseringsprogramma’s deelnemen, die bovenop hun bestaande taken komen, dan stelt mij dat tot grote tevredenheid. “Een leven lang leren” wordt niet alleen met de mond beleden en in de praktijk gebracht. Er is ook aandacht voor de ambitie van de leerkracht en daar mogen we best een dag per jaar bij stil staan!

Stakeholderdialoog 2015: verbinden van ambities

IMG_1399 - kopie

Tijdens onze jaarlijkse stakeholderdialoog verkenden we de ambities van onze belangrijkste stakeholders en verbonden we ze aan die van ROC Rivor. Een boeiende avond met veel uitwisseling én concrete afspraken voor gezamenlijke projecten.

Op 15 september waren ruim twintig stakeholders van ons ROC op bezoek. Na het versturen van ons jaarverslag 2014 waren wij benieuwd naar hun reacties. Stakeholders hebben invloed op de doelstellingen van het (onderwijs) beleid en omgekeerd beïnvloeden wij hen. Reden genoeg dus om daarover met elkaar in gesprek te gaan. Partijen uit de zorg, onderwijs, bedrijfsleven, lokale politiek, ouderraad en studenten waren aanwezig. In het Praktijklab werd het een geanimeerde discussie. Eerst samen over wat het beeld is van ROC Rivor bij stakeholders. Daarna in drie kleinere groepen
over de ambities van de individuele stakeholders en hoe ROC Rivor een bijdrage kan leveren aan het verwezenlijken van die ambities.

Belangrijke uitkomsten waren:
– nu we samen ideeën hebben bedacht moeten we ze ook daadwerkelijk gaan oppakken
– we kunnen veel leren van kennis en aanpak uit andere sectoren
– samenwerken in plaats van ieder voor zich
– de ontmoeting tussen bedrijfsleven en onderwijs vindt plaats in én buiten de school (in de regio)
– er zijn veel kansen in en voor de regio
– uitnodigingen om bij elkaar op bezoek te komen en van elkaar te leren
Het verslag van de bijeenkomst kunt u hier lezen.

Studententeam ondersteunt breedbandbijeenkomst

Op 7 september waren zo’n veertig raadsleden bij ROC Rivor te gast voor een informatiebijeenkomst over breedband in Rivierenland. Deze bijeenkomst is bedoeld om raadsleden te informeren over het nut en de noodzaak van breedband in onze regio en over de mogelijkheden en de kansen voor inwoners, bedrijven en instellingen. Een studententeam van ROC Rivor heeft geholpen om deze avond tot een succes te maken. De voorbereiding was tot in de puntjes uitgevoerd. Zo stonden de stoelopstellingen klaar in de hoofd- en bijzalen en waren alle audiovisuele installaties en social media getest. De professionaliteit en aandacht voor kwaliteit zit hem vaak ook in kleine dingen, zoals presentaties van de USB-stick alvast naar de laptop kopiëren en op de juiste dia klaar zetten. Zelfs tot aan het poetsen van je tanden, omdat je gasten gaat ontvangen.

breedbandOok de veelzijdigheid van onze studenten bleek deze avond al snel. Korte interviews afnemen die direct op de video wall te zien waren, de enthousiaste ontvangst van gasten en hen begeleiden naar de juiste ruimtes. De twitter wall met actuele data en de ondersteuning van studenten beveiliging, ICT en media. Complimenten voor deze uitstekende teamprestatie waardoor onze gasten zich optimaal op de inhoud konden concentreren en op de uitwisseling van meningen, ideeën en oplossingen.